Wat is een energielabel?5 maart 2015

Het energielabel laat de energieprestatie van een gebouw zien en brengt de mogelijke energiebesparende maatregelen voor het betreffende gebouw in kaart. Het energielabel is maximaal 10 jaar geldig. De klasse van het label loopt van A (weinig besparingsmogelijkheden) tot G (veel besparingsmogelijkheden).

Sinds 2008 zijn gebouweigenaren op grond van het Besluit Energieprestatie Gebouwen verplicht om een energieprestatiecertificaat te verstrekken bij de verkoop of verhuur van woningen en bedrijven. Tot en met 2014 zijn de regels zeer vrijblijvend geweest en is er op de naleving ervan niet of nauwelijks toegezien.
Met ingang van 1 januari 2015 is er een aantal zaken veranderd. Het energieprestatiecertificaat is vervangen door een energielabel en daarnaast gaat de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) handhaven op naleving van het besluit.

Woningen
Bij verkoop of verhuur van een woning is een geldig energielabel verplicht. Met ingang van 1 januari 2015 zal hierop gehandhaafd gaan worden en het niet naleven van de regels zal een boete van € 405,– per overtreding kunnen opleveren.

Voorlopig energielabel
Elke woningeigenaar die nog niet in het bezit is van een energielabel van zijn woning(en), heeft begin 2015 een voorlopig energielabel ontvangen. De voorlopige toewijzing van het energielabel voor woning(en) is indicatief en gebaseerd op openbare gegevens over de woning(en), zoals het bouwjaar en woningtype. Deze gegevens zijn onder andere afkomstig van het Kadaster. De eventueel in de tussentijd getroffen energiebesparende maatregelen, zoals zonnepanelen of dak- en vloerisolatie, zijn niet meegenomen. Aan de toewijzing van een voorlopig energielabel zijn geen consequenties verbonden.

Een voorlopig energielabel wordt verstuurd aan de eigenaar van het object. Wij, als verhuurder, krijgen deze inzage niet direct. Het label kan op ons verzoek, door de eigenaar, aan ons worden verstrekt.

Definitief energielabel
Met alleen het voorlopige energielabel mag een woning niet verkocht of verhuurd worden. Om een woning te mogen verkopen of verhuren is een definitief energielabel nodig. Het definitieve energielabel kan pas worden vastgesteld als in het online-systeem de woninggegevens waar nodig zijn aangepast, bewijsstukken zijn aangeleverd en als een erkende deskundige de gegevens op afstand heeft gecontroleerd. Een bewijsstuk kan bestaan uit een foto of een factuur van bijvoorbeeld de cv-ketel of getroffen isolatievoorzieningen. Het definitieve energielabel wordt eveneens geregistreerd in het Kadaster.
Naast het energielabel kan de woningeigenaar vrijwillig kiezen voor het aanvragen van een zogenaamde Energie-Index. De woning wordt dan uitgebreider opgenomen dan bij het energielabel en de energieprestatie van een woning wordt exacter bepaald.

Invloed op de hoogte van de huur onder de liberalisatiegrens
De hoogte van de huur van woningen onder de liberalisatiegrens (€ 710,– per 1 januari 2015) wordt mede bepaald door de energieprestatie van de woning. Uitsluitend de Energie-Index (zie hierboven) kan worden gebruikt voor de berekening van de maximale huurprijs aan de hand van het woningwaarderingsstelsel (WWS). Bij aanvraag en toekenning van een Energie-Index ontvangt de verhuurder automatisch ook een definitief energielabel. Enkel en alleen het hebben van het energielabel volstaat dus niet!

De verhuurder is verplicht om bij het aangaan van de huur een afschrift van het Energielabel en de Energie-Index aan de huurder te verstrekken. De redelijkheid van de huurprijs wordt op grond van art. 11 lid 5 Uitvoeringswet huurprijzen woonruimte beoordeeld naar de toestand op de datum van ingang van de huurovereenkomst.

Daar waar geen Energie-Index bij het aangaan van de huur bekend is, wordt bij de woningwaardering uitsluitend uitgegaan van het bouwjaar van de woning. In dat geval wordt geen rekening gehouden met eventuele recente renovaties en / of getroffen energiebesparende maatregelen. Dat zal in die gevallen dus resulteren in een veel lagere huurprijs dan in combinatie met de kwaliteit van de woning redelijk is.

Huurprijsvaststelling boven liberalisatiegrens (€ 710,–)
Bij woningen boven de liberalisatiegrens is het WWS niet van toepassing. Wel geldt hierbij dat de verhuurder bij het te huur zetten van de woning verplicht is om het energielabel bekend te maken aan de potentiële huurder en het certificaat te overhandigen bij het aangaan van de huurovereenkomst. De regel is als volgt: Degene die een gebouw – waarvoor een geldig energielabel is afgegeven – te koop of te huur aanbiedt door middel van advertenties in commerciële media, dient de energieprestatie-indicator (A t/m G) van het energielabel in die advertenties te vermelden.

Utiliteitsbouw en bedrijfspanden
Het energielabel is ook verplicht bij de oplevering, verkoop of verhuur van utiliteitsgebouwen, zoals kantoren, scholen, horeca, sporthallen en ziekenhuizen. Een boete van ten hoogste € 20.250,– zou het gevolg van het niet naleven van de regels kunnen zijn. Een energieprestatieadvies (EPA) dat na 1 juli 2002 is opgesteld door een gecertificeerd adviseur en niet ouder is dan 10 jaar, volstaat in dezen ook.

Publieke gebouwen
Hieronder worden verstaan alle gebouwen die geheel of gedeeltelijk openbaar zijn voor publiek en ruimtes heeft waar publiek vaker dan incidenteel komt. Dat houdt in dat het dus niet alleen overheidsgebouwen betreft! De regels gelden ook als de overheid een ruimte huurt in een particulier gebouw of een particulier een ruimte huurt in een overheidsgebouw.
Het gaat om gebouwen voor:
– bijeenkomsten, zoals: musea, bibliotheken, stadhuizen, HOtels, REstaurants, CAfés (Horeca) en vergadercentra;
– gezondheidszorg, zoals: ziekenhuizen, verpleeghuizen, verzorgingshuizen;
– kantoren, zoals: ministeries, provincies, gemeenten, rechtbanken, waterschappen en stadsdeelkantoren (alle kantoren die via een entree/hal/balie toegankelijk zijn voor publiek);
– logies, zoals: hotels, pensions;
– sport, zoals: sportscholen, stadions, zwembaden;
– winkels, zoals: supermarkten, kledingwinkels, showrooms van garages, banken.
In het gebouw dient het voorblad van het energielabel op een zichtbare plek opgehangen te zijn. Binnen, op circa 1,80 meter hoog, met onbelemmerd zicht. Dus bijvoorbeeld niet achter een plant. Hierbij zijn de volgende regels van toepassing:
– Het energielabel moet op een voor het publiek zichtbare plek hangen in alle publieke gebouwen groter dan 500 m², mits er voor dat gebouw een energielabel is geregistreerd.
– Publieke overheidsgebouwen groter dan 500 m² hebben altijd een energielabel zichtbaar hangen. Naar verwachting wordt per 1 juli 2015 de grens verlaagd naar 250 m². Het gaat om overheidsgebouwen waar vaak publiek komt (vaker dan incidenteel). Bijvoorbeeld ministeries, provincies, gemeenten, rechtbanken, waterschappen en stadsdeelkantoren. Het gaat ook om verhuurde ruimtes aan particulieren, groter dan 500 m², waar vaak publiek komt bijvoorbeeld een sportschool.

Ook hierbij geldt dat degene die een gebouw – waarvoor een geldig energielabel is afgegeven – te koop of te huur aanbiedt door middel van advertenties in commerciële media, de energieprestatie-indicator van het energielabel in die advertenties dient te vermelden.

Uitzonderingen
Het energielabel is verplicht voor alle gebouwen. Uitzonderingen gelden voor:
– gebouwen waarvoor geen energie gebruikt wordt om het binnenklimaat te regelen (zoals schuren en garages);
– beschermde monumenten (volgens de Monumentenwet 1988 of volgens een provinciale of gemeentelijke monumentenverordening);
– gebouwen die worden gebruikt voor erediensten en religieuze activiteiten (zoals kerken en moskeeën);
– gebouwen die bestemd zijn om te worden gebruikt voor het bedrijfsmatig bewerken of opslaan van materialen en goederen, of voor agrarische doeleinden (zoals fabriekshallen);
– gebouwen die ten hoogste 2 jaar worden gebruikt, tijdelijke bouwwerken (zoals bouwketen, noodwinkels, noodlokalen bij scholen of directie- en schaftlokalen op bouwplaatsen);
– voor bewoning bestemde gebouwen die minder dan vier maanden per jaar worden gebruikt, en met een verwacht energieverbruik van minder dan 25% van het energieverbruik bij permanent gebruik (zoals recreatiewoningen);
– kamerverhuur (studentenkamers);
– woonboten;
– alleenstaande gebouwen met een gebruiksoppervlakte van minder dan 50 m2;
– kinderopvang,
– gebouwen van Defensie en Luchtmacht;
– kantoren waarvoor je speciale toestemming nodig hebt (politiebureaus, Defensie, enz.);
– gesloten inrichtingen (gevangenissen, TBS-inrichtingen, enz.);
– gebouwen die bij minnelijke overeenkomst als bedoeld in artikel 17 van de Onteigeningswet worden verkregen en, met het oog op de uitvoering van het werk waarmee die verkrijging verband houdt, zullen worden gesloopt.

Handhaving
Na 1 januari 2015 handhaaft de ILT de wet en kan zij indien nodig handhavingsinstrumenten variërend van een waarschuwing tot een boete inzetten indien er bij verkoop, nieuwe verhuur en oplevering van gebouwen geen definitief energielabel aanwezig is. Bij het ontbreken van een geldig energielabel riskeert de gebouweigenaar eerder genoemde boetes die kunnen oplopen tot ongeveer € 405,– voor woningen en € 20.250,– voor kantoren.
De ILT werkt met een interventieladder, dat betekent dat zij een opbouw hanteert van lichtere naar zwaardere vormen van interventie. Lichtere sancties zullen in beginsel vaker worden ingezet en mede effectief zijn vanwege de preventieve werking van het mogelijke gebruik van een zwaardere sanctie. Dit betekent dat de inspectie in de meeste gevallen een last onder dwangsom zal opleggen, waarbij de eigenaar nog eenmaal de kans krijgt een energielabel op te stellen. Pas in het uiterste geval zal een bestuurlijke boete worden opgelegd.
De verplichting tot het verstrekken van (een afschrift van) het energielabel geldt ook bij de verkoop van een deelnemings- of lidmaatschapsrecht dat recht geeft op het gebruik van een gebouw.

Nuttige sites en geraadpleegde bronnen
RVO.nl (professionals, complete site)
Energielabel.nl (consumenten, woningbezitters)
Rijksoverheid.nl, energielabel gebouwen
Wetten: Besluit energieprestatie gebouwen, afdeling 2: Energielabel
Inspectie Leefomgeving en Transport

Meer weten?
Wilt u meer informatie over het energielabel of weten welke consequenties de invoering voor u heeft? Neem dan contact met ons op via 026 3844200 of info@dekabath.nl